Godziny pracy: Poniedziałek - Piątek 07:30 - 15:05

Centrala: +48 (85) 740-85-40

Zakażenia wirusem Zika

Wirus Zika zaliczany jest do rodziny Flaviviridae, rodzaju Flavivirus w skład którego wchodzi około 65 różnych, spokrewnionych ze sobą genetycznie i antygenowo wirusów. Wektorem, w którym namnaża się wirus Zika, są stawonogi, komary rodzaju Aedes. Są one również wektorami dla innych wirusów np.: wirusa żółtej gorączki, wirusa Dengue, wirusa Chikungunya, wirusa Zachodniego Nilu i wielu innych. Ze stawonogów zakażenie jest przenoszone na kręgowce.

Wirus Zika zaliczany jest do rodziny Flaviviridae, rodzaju Flavivirus w skład którego wchodzi około 65 różnych, spokrewnionych ze sobą genetycznie i antygenowo wirusów.

Wektorem, w którym namnaża się wirus Zika, są stawonogi, komary rodzaju Aedes . Są one również wektorami dla innych wirusów np.: wirusa żółtej gorączki, wirusa Dengue, wirusa Chikungunya, wirusa Zachodniego Nilu i wielu innych. Ze stawonogów zakażenie jest przenoszone na kręgowce.
Komar Aedes aegypti występujący w regionach tropikalnych i subtropikalnych jest wektorem dla wirusów żółtej gorączki, Dengue, Chikungunya, i innych. W Europie komar ten występuje przede wszystkim na wybrzeżu Morza Czarnego.
Drugi z komarów, Aedes albopictus, nazywany komarem azjatyckim lub tygrysim, jest wektorem dla około 20 arbowirusów, w tym dla wirusa żółtej gorączki, wirusa Dengue, wirusa Chikungunya, wirusa Zachodniego Nilu, wirusa japońskiego zapalenie mózgu typu B, wirusów wschodniego, zachodniego i wenezuelskiego końskiego zapalenia mózgu.

Najczęściej do zakażenia człowieka dochodzi na skutek ukłucia komarów należących do wybranych gatunków z rodzaju Aedes, które są przenosicielami (wektorami) wirusa. WHO wskazuje także na możliwość zakażenia wirusem Zika drogą płciową.

Drogi transmisji wirusa Zika:

  • Ukąszenie zakażonego komara
  • Droga wertykalna – u kobiety ciężarnej może dojść do zakażenia płodu
  • Droga płciowa – poprzez spermę, przez okres do 2 miesięcy
  • Transfuzja zakażonej krwi

Tereny w Europie, na których wykryto obecność komarów Aedes aegypti i Aedes albopictus można znaleźć na stronach ECDC:
http://ecdc.europa.eu/en/healthtopics/vectors/vector-maps/Pages/VBORNET_maps.aspx.

Historia ekspansji zakażeń wirusem Zika:

  • wykryty na terenie Ugandy w 1947r.;
  • do 2006r. obecny na terenach tropikalnych Afryki i Południowo-Wschodniej Azji;
  • w 2007r. epidemia na wyspie Yap, potem ekspansja na inne wyspy Pacyfiku;
  • w 2015r. – wirus dotarł do Ameryki Południowej;

Charakterystyka zakażeń wirusem Zika:

  • okres inkubacji choroby 3-12 dni od ukąszenia komara;
  • 60-80% zakażeń ma charakter bezobjawowy;
  • w przypadku wystąpienia objawów najczęściej są nimi: gorączka, wysypka grudkowa, bóle stawów/mięśni, bóle głowy, zapalenia spojówek. Objawy te trwają zazwyczaj około 2-7 dni;
  • Nie ma swoistego leczenia ani nie istnieje szczepionka;
  • Najlepszą ochroną jest zapobieganie ukąszeniom przez komary;
  • zakażenia płodu – jeśli do zakażenia wirusem Zika dojdzie w czasie ciąży, może zostać ono przekazane dziecku. Najnowsze dane potwierdzają możliwość zakażenia płodu przez wirusa Zika (wykryto materiał genetyczny wirusa w wodach płodowych). W wyniku zakażenia płodu może dojść do zmian, które objawiają się małogłowiem u noworodków. W Brazylii odnotowano ponad 6000 przypadków urodzeń z małogłowiem, co stanowi 10-krotny wzrost w porównaniu do lat poprzednich, kiedy nie obserwowano na tym terenie zakażeń wirusem Zika;
  • prawdopodobny jest również związek między zakażeniem wirusem Zika a syndromem Guillain-Barré;
  • do zakażenia dochodzi w wyniku ukąszenia przez zakażonego komara;
  • potwierdzono także możliwość zakażenia drogą krwi (transfuzja krwi) oraz poprzez kontakty seksualne (wirus utrzymuje się w nasieniu nawet przez 3 tygodnie – 2 miesiące);

Sytuacja epidemiologiczna

Światowa Organizacja Zdrowia informuje o utrzymującej się epidemii zakażeń wirusem Zika w regionie Ameryki Południowej i Centralnej, Azji Południowo-Wschodniej oraz na wyspach Pacyfiku. Jak dotąd transmisja wirusa Zika została potwierdzona w 48 państwach świata, przy czym w 36 krajach odnotowuje się rodzime zachorowania wywołane tym wirusem.
Jednocześnie obszar występowania zakażeń Zika w dużej mierze pokrywa się z obszarem występowania dengi, żółtej gorączki i gorączki chikungunya, które są przenoszone przez te same gatunki komarów. Na obszarach tych występuje także ryzyko zachorowania na malarię.
W 2015 i 2016 r. odnotowano 114 przypadków zawleczeń wirusa Zika na terytorium Europy (Austria, Dania, Finlandia, Francja, Hiszpania, Holandia, Irlandia, Malta, Niemcy, Portugalia, Słowenia, Szwecja, Wielka Brytania, Włochy).

Wirus Zika
Obszary, na których występują zachorowaniaAmeryka Południowa i ŚrodkowaAruba, Barbados, Boliwia, Bonaire, Brazylia, Curacao, Dominikana, Ekwador, Guajana, Guajana Francuska, Gwadelupa, Gwatemala, Haiti, Honduras, Jamajka, Kolumbia, Kostaryka, Martynika. Meksyk, Nikaragua, Panama, Paragwaj, Puerto Rico, Saint Martin (część francuska oraz holenderska), Saint Vincent i Grenadyny, Trynidad i Tobago, Salwador, Surinam, Wenezuela, Wyspy Dziweicze USA
Azja Południowo-WschodniaMalediwy, Tajlandia
Region PacyfikuSamoa, Samoa USA, Tonga Wyspy Salomona, Vanuatu, Wyspy Marshalla
AfrykaWyspy Zielonego Przylądka
Obszary z potwierdzoną obecnością wirusaAzja Południowo-Wschodnia i region PacyfikuIndonezja, Kambodża, Fidżi, Filipiny, Malezja
AfrykaGabon
Obszary, na których odnotowano zachorowania w latach ubiegłychAmeryka Południowa i ŚrodkowaWyspy Wielkanocne - Chile
Wyspy PacyfikuWyspy Cook'a, Polinezja Francuska, Nowa Kaledonia, Sfederowane Stany Mikronezji - Yap.

Na Hawajach i w Słowenii potwierdzono 2 przypadki małogłowia u dzieci, których matki w trakcie ciąży podróżowały do Ameryki Południowej. Ani na Hawajach, ani w Słowenii nie występują rodzime zachorowania.

Na Hawajach i w Słowenii potwierdzono 2 przypadki małogłowia u dzieci, których matki w trakcie ciąży podróżowały do Ameryki Południowej. Ani na Hawajach, ani w Słowenii nie występują rodzime zachorowania.

Zalecenia dla osób podróżujących w regiony występowania wirusa Zika

A. Ponieważ nie istnieje ani szczepionka, ani profilaktyka lekowa przeciw wirusowi Zika, osoby wyjeżdzające w rejony występowania wirusa powinny stosować się do rekomendacji, które obowiązują również w przypadku innych chorób tropikalnych przenoszonych przez komary.

Rekomendowane jest:

  • stosowanie repelentów chemicznych,
  • noszenie odpowiedniego ubioru chroniącego przed pokąsaniem przez komary,
  • używanie moskitier,
  • pozostawanie w hotelu w okresie pór dnia, w których aktywność komarów jest największa.

W celu uzyskania szczegółowych informacji o innych zagrożeniach zdrowotnych należy przed wyjazdem do tych krajów skontaktować się z lekarzem medycyny podróży lub lekarzem medycyny tropikalnej, najlepiej nie później niż 6 – 8 tyg. przed planowaną podróżą.

B. W razie zachorowania w trakcie pobytu należy natychmiast poprosić o pomoc lekarską, zaś w przypadku wystąpienia objawów choroby w ciągu 21 dni po powrocie z ww. rejonów należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza informując o przebytej podróży.

C. Ze względu na prawdopodobne istnienie związku pomiędzy zakażeniem Zika i występowaniem wad wrodzonych u płodu w postaci małogłowia (mikrocefalia) kobiety w ciąży lub planujące ciążę powinny zdecydowanie rozważyć odłożenie podróży w rejony występowania Zika.

W przypadku jednak odbywania podróży w te rejony kobiety w ciąży lub ją planujące powinny skonsultować się zarówno przed wyjazdem jak i po powrocie z lekarzem specjalistą ginekologii i położnictwa.

D. Zgodnie ze stanowiskiem WHO, osobom powracającym z regionów występowania wirusa Zika, i planującym posiadanie dzieci, zaleca się odłożenie decyzji w czasie do 6 miesięcy od powrotu z podróży i stosowanie skutecznych metod antykoncepcji w tym okresie.

Zgodnie ze stanowiskiem WHO i ECDC, mężczyźni powracający z regionów występowania zakażeń Zika, powinny stosować zabezpieczenia w kontaktach seksualnych przez okres ok. 2- 3 miesięcy oraz unikać stosunku z partnerką w ciąży, do czasu porodu.

E. Osoby, u których stwierdza się przewlekle przebiegające choroby takie jak: cukrzyca, choroby płuc, niewydolność nerek, niewydolność krążenia powinny skonsultować się z lekarzem przed podjęciem decyzji o wyjeździe w regiony występowania zakażeń Zika.

Badania w kierunku zakażeń wirusem Zika wykonuje:

  • Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny
  • Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Katowicach

Źródło: strona internetowa GIS oraz NIZP-PZH

Kontynuując przeglądanie strony, wyrażasz zgodę na używanie przez nas plików cookies. więcej informacji

Aby zapewnić Tobie najwyższy poziom realizacji usługi, opcje ciasteczek na tej stronie są ustawione na "zezwalaj na pliki cookies". Kontynuując przeglądanie strony bez zmiany ustawień lub klikając przycisk "Akceptuję" zgadzasz się na ich wykorzystanie.

Zamknij