Sprawozdanie z realizacji Programu Ograniczania Zdrowotnych Następstw Palenia Tytoniu w województwie podlaskim w 2011 roku.

Program wojewódzki realizowano w oparciu o  zadania zaplanowane do realizacji przez Państwową Inspekcję Sanitarną w Krajowym Programie Ograniczania Zdrowotnych Następstw Palenia Tytoniu na lata 2010 – 2013.

Realizacja zadania 1 czyli: Zmiana klimatu społecznego i zachowań w stosunku do palenia poprzez wielopłaszczyznowe populacyjne działania informacyjno-edukacyjne.

Realizacja zadania 3 czyli: Zapobieganie paleniu tytoniu przez dzieci i młodzież poprzez realizację programów propagujących modę na niepalenie.

Realizacja zadania 8 czyli: Upowszechnianie programów edukacyjnych i interwencyjnych w zakładach pracy i placówkach użyteczności publicznej oraz nadzór nad przestrzeganiem przepisów ustawy antytytoniowej.

Obszary oddziaływań w województwie podlaskim w roku 2011.

• GRUPY  DOCELOWE
• dzieci w wieku przedszkolnym i ich rodzice,
• uczniowie szkół podstawowych ich rodzice i nauczyciele
• młodzież szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych,
• studenci
• pracownicy zakładów pracy i instytucji oraz ich klienci,
• ogół społeczeństwa
  • RAMY CZASOWE: I - XII  2011 r.

Koordynatorzy Programu

• WOJEWÓDZKI: Podlaski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Białymstoku
• POWIATOWI: Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w: Augustowie, Białymstoku, Bielsku Podlaskim, Grajewie, Hajnówce, Kolnie, Łomży, Mońkach, Sejnach, Siemiatyczach, Sokółce, Suwałkach, Wysokiem Mazowieckiem, Zambrowie.

Partnerzy Programu

Poziom wojewódzki

• Polskie Towarzystwo Oświaty Zdrowotnej Oddział w Białymstoku,
• Podlaski Urząd Wojewódzki,
• Urząd Marszałkowski Województwa Podlaskiego,
• Kuratorium Oświaty w Białymstoku,
• Białostockie Centrum Onkologii,
• Podlaski Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Białymstoku,
• Uniwersytet Medyczny w Białymstoku
• Uniwersytet w Białymstoku
• Uniwersytet Muzyczny w Białymstoku
• Wyższa Szkoła Kosmetologii i Ochrony Zdrowia w Białymstoku
• Akademicki Związek Sportowy w Białymstoku
• Bezpłatny Punkt Poradnictwa Antytytoniowego w Białymstoku,
• Komenda Wojewódzka Policji w Białymstoku,
• redakcje lokalnych dzienników,
• rozgłośnie radiowe
• TVP Białystok
• TV Białystok
• Telewizja JARD
• Teatr ARKADIA w Białymstoku
• IFMSA Międzynarodowe Stowarzyszenie Studentów Medycyny Oddział Białystok
• Portal: wrotapodlasia.pl

Poziom powiatowy

• Urzędy Miejskie: w Białymstoku, Łomży, Kolnie, Sejnach,  Sokółce, Suwałkach, Bielsku Podlaskim, Grajewie, Hajnówce, Augustowie
• Straż Miejska w Białymstoku i w Łomży
• Komenda Miejska Policji w Białymstoku
• Urzędy Gmin w  Czeremsze, Grabowie, Kolnie, Wiźnie, Śniadowie, Zbójnej, Miastkowie, Piątnicy
• Gminne Komisje Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w : Mońkach, Goniądzu, Wysokiem Mazowieckiem, Grajewie, Jasionówce, Kolnie, Małym Płocku
• Starostwa Powiatowe: w Łomży, Sejnach, Sokółce, Augustowie, Hajnówce
• Kuratorium Oświaty w Białymstoku
• Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli w Łomży ,
• Stowarzyszenie Przyjaciół Szkoły w Łomży,
• Stowarzyszenie Pomocy Dzieciom w Łomży,
• Wielofunkcyjna Placówka Oświatowo – Wychowawcza w Łomży,
• Zarząd Rejonowy PCK w Łomży,
• Młodzieżowy Ośrodek Terapii i Readaptacji ETAP w Białymstoku
• Instytut Ochrony Zdrowia Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Suwałkach
• Komenda Miejska Policji w Łomży,
• Komenda Powiatowa Policji w Grajewie,
• Komenda Powiatowa Policji w Kolnie
• Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Łomży,
• Wojewódzki Ośrodek Terapii Uzależnień w Łomży,
• Powiatowy Ośrodek Wsparcia w Hajnówce,
• Poradnia Antynikotynowa w Suwałkach,
• Szpital Powiatowy w Augustowie
• Poradnia Psychologiczno – Pedagogiczna w Siemiatyczach,
• Portal e-monki.pl,
• Bielski Dom Kultury w Bielsku Podlaskim,
• Osiedlowy Dom Kultury w Bielsku Podlaskim,
• Dom Kultury w Kolnie
• Miejski Dom Kultury w Augustowie
• Miejski Ośrodek Kultury w Mońkach,
• Młodzieżowy Dom Kultury w Białymstoku
• Miejski Ośrodek Sportu i Rekreacji w Łomży
• Poradnia Gruźlicy i Chorób Płuc w Bielsku Podlaskim, Sokółce,
• Redakcja  Gazety Współczesnej,
• Redakcja Kuriera Porannego,
• Radio Akadera w Białymstoku
• MULTIMEDIA POLSKA S.A w Bielsku Podlaskim,
• Telewizja kablowa „HADEK” w Hajnówce
• NZOZ „ Falmed” w Sejnach,
• NZMSZ SZKOL - MED w Sokółce,
• Poradnia Medycyny Szkolnej w Dąbrowie Białostockiej
• NZOZ Promed School w Białymstoku
• Uniwersytecki Szpital Kliniczny w Białymstoku
• Wojewódzki Szpital Zespolony w Łomży
• Szpital Wojewódzki w Suwałkach
• Centrum Informacji Turystycznej w Augustowie
• Ochotniczy Hufiec Pracy w Augustowie
• Placówka Straży Granicznej w Augustowie

STRATEGIE I  METODY REALIZACJI

• Zadania programowe kierowane do dzieci w wieku przedszkolnym i ich rodziców realizowane były  na bazie przedszkoli poprzez uczestnictwo w programie pn. „Czyste powietrze wokół nas”. Realizacja zadań programowych zakładała ścisłą współpracę i współdziałanie wychowawców, rodziców i dzieci. W programie uczestniczyło 4879 dzieci; 4775 rodziców  ze 126 placówek ( przedszkola , oddziały przedszkolne w szkołach)
• Edukacja młodzieży szkół podstawowych realizowana była w ramach programu „Nie pal przy mnie proszę” (uczniowie klas I-III) i „Znajdź właściwe rozwiązanie” (klas IV-VI). W programie „Nie pal przy mnie proszę” uczestniczyło 9764 uczniów ze 128 szkół podstawowych woj. podlaskiego oraz 4401 rodziców. W programie dla starszych uczniów szkół podstawowych uczestniczyło 6141 uczniów z 80 szkół.
• Gimnazjalistów edukowano w ramach programu „Znajdź właściwe rozwiązanie” , w którym uczestniczyło 8307 uczniów z 83 gimnazjów woj. podlaskiego
• Edukacja studentów prowadzona była poprzez propagowanie mody na niepalenie w tematycznych audycjach studenckiego radia AKADERA, na imprezach studenckich przy współpracy z samorządami studenckimi , studentami zrzeszonymi w IFMSA Oddział w Białymstoku ( Międzynarodowe Stowarzyszenie Studentów Medycyny), Akademickim Związku Sportowym oraz  studentami Wydziału Pedagogiki i Psychologii Uniwersytetu w Białymstoku.
• Działaniami edukacyjnymi objęto dzieci, młodzież i inne grupy osób odpoczywających w okresie ferii zimowych i latem na terenie województwa podlaskiego w ramach interwencji nieprogramowej pn. „Letnia i Zimowa Szkoła Bezpieczeństwa”.
• Rodziców dzieci i ich opiekunów edukowano w ramach Światowego Dnia bez Tytoniu organizując działania edukacyjne w przedszkolach i szkołach oraz happening antytytoniowy na ulicach Białegostoku i w Parku Planty (31 maja 2011 r.)
• W środowisku pracy zadania realizowane były w oparciu o założenia Wojewódzkiego Programu „Miejsce pracy wolne od dymu tytoniowego” na lata 2008 - 2011. W 2011 roku przeprowadzono badania efektów programu poprzez przeprowadzenie i analizę badań ankietowych wśród 304 pracowników 23 zakładów pracy. W efekcie uczestnictwa w programie 61% pracowników deklaruje chęć rzucenia palenia, 9% rzuciło palenie, 42% pracowników twierdzi, że może liczyć na pomoc pracodawcy w przypadku podjęcia próby rzucenia palenia. Za najbardziej efektywne formy pomocy w rzucaniu palenia ankietowani uznali – konsultacje i spotkania ze specjalistami (32%), akcje edukacyjno – informacyjne (22%), warsztaty (21%) i spotkania szkoleniowe (19%). Efekty działań programowych zaprezentowano podczas konferencji „Miejsce pracy wolne od dymu tytoniowego” w listopadzie 2011 roku, w której uczestniczyli pracodawcy z zakładów pracy uczestniczących w projekcie.
• Do ogółu społeczeństwa docierano  głównie poprzez :

propagowanie ogólnokrajowych akcji prozdrowotnych: „Światowego Dnia Rzucania Palenia”, kampanii „Miasta wolne od dymu tytoniowego” organizację imprez plenerowych, organizację wystaw, kampanię medialną informującą o rocznicy wprowadzenia nowej Ustawy Antytytoniowej prowadzoną poprzez ogólnopolskie i lokalne środki przekazu prasę, radio, telewizję , internet ,

• zadania kierowane do ogółu społeczeństwa realizowane były  w porozumieniu z lokalnymi władzami: Urzędem Marszałkowskim Województwa Podlaskiego, Urzędem Wojewódzkim w Białymstoku, Starostwami Powiatowymi, Urzędami Miast i Gmin przy współudziale innych lokalnych jednostek wspierających i współrealizujących zadania programowe.

W 2011 roku współpracowano z członkami koalicji zawiązanej w ramach Podlaskiego Wojewódzkiego Zespołu ds. Realizacji Programu Ograniczania Zdrowotnych Następstw Palenia Tytoniu na lata 2011 – 13, w którego składzie znajdują się reprezentanci : Wojewódzkiej Stacji Sanitarno – Epidemiologicznej w Białymstoku, Podlaskiego Urzędu Wojewódzkiego, Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podlaskiego, Polskiego Towarzystwa Oświaty Zdrowotnej Oddział w Białymstoku, Narodowego Funduszu Zdrowia Oddział w Białymstoku, Białostockiego Centrum Onkologii, Kuratorium Oświaty w Białymstoku, Podlaskiego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Białymstoku, Komendy Wojewódzkiej Policji w Białymstoku, Straży Miejskiej w Białymstoku , Międzynarodowego Stowarzyszenia Studentów Medycyny IFMSA – Poland Oddział w Białymstoku oraz Wojewódzki Konsultant w Dziedzinie Położnictwa i Ginekologii dla Województwa Podlaskiego.

Wszystkim, którzy przyczynili się do sprawnej realizacji Programu w województwie podlaskim  składamy serdeczne podziękowania .

Koordynatorzy.